loading

Sosyal medya hesaplarınızla hızlı giriş yapabilirsiniz.

EKONOMİYE DAİR ÖNE ÇIKAN DÜZENLEMELER

EKONOMİYE DAİR ÖNE ÇIKAN DÜZENLEMELER

Not : Bu bilgiler TEPAV (Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı) tarafından odamıza gönderilen bültenden alınmıştır.

   Ekonomiye Dair Öne Çıkan Düzenlemeler (28 Nisan – 11 Mayıs 2022)

1 Bu bülten TEPAV tarafından hazırlanmakta ve iş dünyasının yakından takip ettiği vergi, istihdam, devlet destekleri, ticaret ya da finansal alanlardaki öne çıkan yasal düzenlemeleri esas almaktadır.

2 Başkan Şahap Kavcıoğlu'nun "Enflasyon Raporu 2022-II"nin Tanıtımına İlişkin Bilgilendirme Toplantısında Yaptığı Konuşma (Ankara). (28 Nisan 2022). Erişim adresi: https://www.tcmb.gov.tr/wps/wcm/connect/tr/tcmb+tr/main+menu/duyurular/baskanin+konusmalari/2022/konusmab28_04_2022

3 TCMB Enflasyon Raporu 2022 - II (28 Nisan 2022). Erişim adresi: https://www.tcmb.gov.tr/wps/wcm/connect/TR/TCMB+TR/Main+Menu/Duyurular/Basin/2022/DUY2022-24

4 Zorunlu Karşılıklar Hakkında Tebliğ (Sayı: 2013/15)’de Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ (Sayı: 2022/18), Resmi Gazete, Sayı: 31832. (11 Mayıs 2022). Erişim adresi: https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2022/05/20220511-7.htm

 

  1. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) yılın ikinci Enflasyon Raporunu açıkladı, 2022 yıl sonuna ilişkin enflasyon tahminini 19,6 puan artırarak yüzde 42,8’e yükseltti. TCMB Başkanı Şahap Kavcıoğlu, rapora ilişkin yaptığı sunumda en önemli sorunun enflasyon olduğunu ve bütün paydaşlarla bu konuda kararlı bir şekilde çalışıldığını belirtti. Liralaşma stratejisinin en önemli bileşenlerinden birinin kredilerin iktisadi faaliyetle uyumlu hareket etmesini sağlamak olduğu, bu strateji çerçevesinde kredilerin büyüme hızı ve kompozisyonunun, fiyat istikrarı ve finansal istikrar ile uyumlu hale getirileceği ifade edildi. Sürdürülebilir cari dengenin tesis edilmesi için uzun vadeli TL kaynaklarının yatırımlara, ihracata, kapasite artışlarına ve özellikle KOBİ'lere yönlendirilmesinin kritik önemde olduğu, fonlama yapısında TL cinsinden kıymetlerin teminat olarak kullanımını artıracak ek adımların yakında devreye alınacağı bilgisi verildi. Nihai amacın bütün ekonomik birimlerin her türlü kararlarında lira dışında hiçbir para birimine gerek duymadan TL ile tasarruf yapabildikleri, tüm finansal kararlarını TL ile alabildikleri bir finansal mimariyi tamamlamak olduğunun altı çizildi.2

 

TCMB, 2022 yıl sonu enflasyon tahminini yüzde 23,2'ten yüzde 42,8'e güncellerken, bir önceki raporda 80,4 dolar olan ham petrol tahminini 102 dolara; yüzde 24,2 olan gıda enflasyonu tahminini ise yüzde 49'a yükseltti. Enflasyon 2023 için yüzde 12,9 ve 2024 yılı için yüzde 8,3 olarak öngörüldü.3

 

  1. Finansman şirketlerinin zorunlu karşılık oranlarında düzenleme yapıldı.

Resmi Gazete'de yayımlanan tebliğe göre, finansman şirketlerine Türk lirası yükümlülükler için zorunlu karşılık oranları 13 Mayıs tarihi de dahil olmak üzere hesaplama tarihine kadar yüzde 0 olarak uygulanacak. Bununla birlikte yabancı para yükümlülükler için zorunlu karşılık oranları 13 Mayıs tarihi dahil olmak üzere hesaplama tarihine kadar yüzde 0, 23 Aralık 2022 tarihi dahil olmak üzere hesaplama tarihine kadar yüzde 3 olacak.4

 

  1. Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurulu (BDDK), bankalardan platformlar aracılığı ile gerçekleştirdikleri döviz işlemlerini şube, hazine ve mobil bankacılığa taşımasını istedi.

 BDDK, döviz alım satım işlemlerine ilişkin olarak bankalara gönderdiği açıklamada, tüm müşterilerin direkt erişiminde olan yabancı para (YP) işlem platformlarından yeni işlem yapılmaması, limit belirlemelerinin gözden geçirilmesi, müşteri memnuniyetinin sürekliliğinin sağlanması bakımından YP işlem taleplerinin şubeler, hazine birimleri, mobil ve internet bankacılığı kanalları üzerinden gerçekleştirilmesinin sağlanması gerekli görüldüğü belirtildi. Söz konusu düzenlemenin, ilgili kredinin kullandırım amacına aykırı işlemlerin gerçekleştirilmemesi için bankalarca gerekli görülecek kontrollerin azami seviyede oluşturulması amacıyla alındığı, böylece bankaların mevcut kaynaklarının verimli şekilde kullanılmasının sağlanacağı ve kaynakların ekonomik faaliyetleri desteklemeyen, rant elde etmek amacıyla kullanılmasının önlenebileceği belirtildi. 

5 Ek’e bakınız. İlgili belge https://www.turkiye.gov.tr/bddk-ebys adresinden alınmıştır.

6 BDDK, (28.04.2022 - 10188) SYR Hesaplamasına İlişkin Değişiklikler Hk Kurul Kararı. (28 Nisan 2022). Erişim adresi: https://www.bddk.org.tr/Mevzuat/DokumanGetir/1109

7 Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurulunun 28/04/2022 Tarihli ve 10189 Sayılı Kararı, Resmi Gazete, Sayı: 31825. (30 Nisan 2022). Erişim adresi: https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2022/04/20220430-6.pdf

  1. BDDK, ticari kredilere ilişin sermaye yeterliliği hesaplamasında kullanılacak risk ağırlığını artırdı. BDDK'nin resmi internet sitesinde yayımlanan konuya ilişkin Kurul kararına göre, tarımsal krediler, KOBİ tanımına giren işletmelere kullandırılacak krediler, ihracat ve yatırım kredileri, 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu ekindeki (I), (II), (III) ve (IV) sayılı cetvellerde yer alan kurum ve kuruluşlar ile kamu iktisadi teşebbüsleri ve bunların müessese, bağlı ortaklık ve iştiraklerine kullandırılacak krediler, kurumsal kredi kartları yoluyla kullandırılacak krediler ve bankalara ya da finansal kuruluşlara kullandırılacak krediler dışındaki ticari nitelikteki nakdi kredilere 1 Mayıs'tan itibaren yüzde 200 risk ağırlığı uygulanacak. Karar öncesinde söz konusu krediler için uygulanmakta olan risk ağırlığı, ilgili kredi müşterisinin derecelendirme notuna göre, yüzde 20 ila yüzde 150 arasında değişiyordu. Karar ile ayrıca, salgın nedeniyle ilk olarak 23 Mart 2020'de alınan ve bu kararın devamı olarak 1 Ocak 2022’den beri sermaye yeterliliği hesaplamasında kullanılabilmekte olan 31 Aralık 2021 tarihi itibarıyla gerçekleşen son 252 iş gününe ait Merkez Bankası Döviz alış kurlarının basit aritmetik ortalaması yerine, salgın etkilerinin ortadan kalkması ve normalleşme ile birlikte 31 Aralık 2021'ye ait Merkez Bankası döviz alış kurunun kullanılmasına karar verildi. Söz konusu kararla, KOBİ tanımına ilişkin ciro sınırı, yurt içi yerleşik KOBİ’ler açısından 250 milyon TL olarak belirlendi. Karar öncesi söz konusu ciro sınırı 220 milyon TL seviyesindeydi.6

 

  1. BDDK, Borsa İstanbul'da işlem gören Hedef Holding ve bağlı gruplarının ortaklığındaki Hedef Yatırım Bankası A.Ş.'ye kuruluş iznini onayladı. Resmi Gazete'nin 30 Nisan 2022 tarihinde yayımlanan sayısında, Kurul Başkanlığının 27.04.2022 tarihli gündem yazısı ekinde gönderilen 27.04.2022 tarih ve E-20008792-101.01-43768 sayılı yazı ve eklerinin incelenmesi sonucunda; Bankaların İzne Tabi İşlemleri ile Dolaylı Pay Sahipliğine İlişkin Yönetmeliğin 4'üncü maddesi kapsamında alınan bilgi ve belgeler ve söz konusu bilgi ve belgelere yönelik aynı maddenin ikinci fıkrasında verilen yetki çerçevesinde 5411 sayılı Bankacılık Kanunun (Kanun) 7. ve 8. maddeleri kapsamında yapılan inceleme ve değerlendirme neticesinde, Kanunun 6'ncı maddesi uyarınca kurucu ortaklar Hedef Holding A.Ş., İnfo Yatırım Menkul Değerler A.Ş., Hedef Girişim Sermayesi Yatırım Ortaklığı A.Ş., Namık Kemal Gökalp ve Sibel Gökalp tarafından Türkiye'de 500 milyon TL kuruluş sermayeli "Hedef Yatırım Bankası A.Ş." unvanlı bir yatırım bankası kurulmasına izin verilmesine karar verildiği belirtildi.7

 

  1. BDDK, 6 tasarruf finansman şirketinin intibak taleplerinin uygun görülmesine karar verdi. BDDK açıklamasına göre, 6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring, Finansman ve Tasarruf Finansman Şirketleri Kanunu'nda 7292 sayılı kanun ile yapılan değişiklik ile tasarruf finansman şirketlerinin denetim ve gözetiminin Kurum tarafından yapılacağının hüküm altına alındığı kaydedildi ve gerçekleştirilen inceleme ve değerlendirmeler neticesinde 2 Temmuz 2021 tarihli basın açıklamasında intibak süreci devam ettiği bildirilen Birevim Tasarruf Gayrimenkul Otomotiv Organizasyon Pazarlama ve Ticaret AŞ, Emin Evim Emin Otomotiv İletişim Organizasyon Pazarlama Sanayi ve Ticaret AŞ, Fuzul Gayrimenkul Yatırım AŞ, İmece Yatırım Organizasyon AŞ, Katılımevim Otomotiv İletişim Organizasyon Pazarlama Sanayi ve Ticaret AŞ ve Sinpaş Yapı Endüstrisi AŞ'nin intibak taleplerinin uygun görülmesine karar verildiği belirtildi.

 

8 BDDK, Tasarruf Finansman Şirketlerinin İntibak Sürecine İlişkin Basın Açıklaması. (28 Nisan 2022). Erişim adresi: https://www.bddk.org.tr/Duyuru/EkGetir/936?ekId=819

9 OSBÜK. Düşük Tüketimli OSB Sanayicilerine, Doğal Gazda Bayram Müjdesi. (30 Nisan 2022). Erişim adresi: https://osbuk.org/view/haber/goster.php?Guid=7ada20e9-c828-11ec-9269-0050568cba34

10 Hazine ve Maliye Bakanlığından: 4749 Sayılı Kanun Kapsamında Dış Finansman Sağlanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik, Resmi Gazete, Sayı: 31823. (28 Nisan 2022). Erişim adresi: https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2022/04/20220428-1.htm

  1. OSB'lerde yıllık 300 bin metreküpün altında doğalgaz kullanan sanayiciler 1 Mayıs itibarıyla düşük bedelli “kademe-1” tarifesi üzerinden faturalandırılacak. Organize Sanayi Bölgeleri Üst Kuruluşu (OSBÜK) Başkanı Memiş Kütükçü’nün yazılı açıklamasında, daha önce OSB'lerin tek bir tüketici gibi görüldüğü için faturalarını çok daha yüksek olan kademe-2 fiyatından ödemek zorunda kaldıklarına dikkati çekti. Düşük tüketimli bir OSB sanayicisinin, doğal gazın metreküpüne 3,34 lira ödemesi gerekirken, 9,4 lira olan kademe-2 tarifesi üzerinden faturalandırıldığını, bu da düşük doğal gaz tüketen OSB sanayicilerinin OSB dışında faaliyet gösteren işletmelere göre dezavantajlı duruma düşürdüğünü belirtti. Yazılı açıklamada ayrıca, doğal gaz dağıtım şebekesini kendisi işleten OSB'lere, burada faaliyet gösteren işletmelerin doğal gaz tüketimlerinin uzaktan okuma sistemleri veya beyan yoluyla doğal gaz tedarik şirketleriyle paylaşılması hususunda yetki verildiği belirtildi. Verilen yetki çerçevesinde OSB bölge müdürlükleri, uzaktan okuma sistemleri veya beyan yolu ile OSB sanayicilerinin doğal gaz tüketimlerini okuyarak BOTAŞ'a bildirecek ve yıllık 300 bin metreküpün altında doğal gaz tüketen sanayi tesislerinin kademe-1 fiyatından faturalandıracak.9

 

  1. Kamu kurumlarının yurt dışından sağladığı kredilerde Hazine garantisi oranı yüzde 100'e çıkarıldı. Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından hazırlanan 4749 Sayılı Kanun Kapsamında Dış Finansman Sağlanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Yeni düzenlemeye göre, kamu kurumlarının yurt dışından sağladığı kredilerde Hazine geri ödeme garantisinin yüzde 100 olarak sağlanması esas olacak.10

 

  1. Konut finansmanında 3 yeni paketin devreye gireceği açıklandı. Ayrıntılarını Hazine ve Maliye Bakanı Nureddin Nebati’nin Twitter hesabından paylaştığı destekler kapsamında,

 "İlk evim Konut Finansman Paketi" çerçevesinde, kamu bankalarınca, ilk ve tek konutunu alacak vatandaşlara yönelik olarak, birinci el konutlarda uygulanmak üzere, 2 milyon lira değerine kadar konutlar için, 10 yıla kadar vadeli, aylık yüzde 0,99 faizli konut kredisi sağlanacak.

İkinci paket olan ve döviz, altın varlıklarının Türk lirasına dönüşümünü teşvik edecek "Genişletilmiş Konut Finansman Paketi" ile de kamu bankalarınca, birinci ve ikinci el konutları da kapsayacak biçimde, konut değerinin en az yüzde 50'si 1 Nisan 2022 tarihinden önce açılmış döviz tevdiat hesaplarının (DTH) yahut hurda altının Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasına (TCMB) satımı ile karşılanması şartıyla, 2 milyon lira değerine kadar konutlar için 10 yıla kadar vadeli, aylık yüzde 0,89 faizli konut kredisi sağlanacak.

 KOBİ ve KOBİ dışı inşaat firmalarının yararlanabileceği İnşaat Sektörüne Özel Kredi Garanti Paketi ile de 1 Mayıs 2022 tarihi itibarıyla asgari yüzde 40’ı tamamlanmış ve yüzde 50'si satılmamış inşaat projesi sahibi KOBİ ve KOBİ dışı inşaat şirketlerinin tamamlanmayan inşaatlarını tamamlamaları hedefleniyor. Söz konusu finansman paketi için 20 milyar lira kaynak ayrıldı. Söz konusu işletmeler bu destekten yararlanmak için 1 yıl boyunca konut satış fiyatlarını sabit tutmayı taahhüt edecek, bu fiyatları internet sitesinde kamuoyu ile paylaşacak ve kredi veren kuruluşa bildirecek.

  Hazine ve Maliye Bakanı Nureddin Nebati, Twitter mesajı: Konut Finansmanı Projesi. (10 Mayıs 2022). Erişim adresi: https://twitter.com/NureddinNebati/status/1523772158257758209

12 Kredi Garanti Kurumlarına Sağlanan Hazine Desteğine İlişkin Kararda Değişiklik Yapılmasına Dair Karar (Karar Sayısı: 5539), Resmi Gazete, Sayı: 31832. (11 Mayıs 2022). Erişim adresi: https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2022/05/20220511-1.pdf

 Hazine ve Maliye Bakanı Nureddin Nebati, Twitter mesajı: Girişimcilerimize Bayram Müjdemiz (30 Nisan 2022). Erişim adresi: https://mobile.twitter.com/NureddinNebati/status/1520362648545673217/photo/1

Halkbank, Üreten Türkiye’nin Bankası’ndan 6 farklı girişimci kredisi fırsatı. (29 Nisan 2022). Erişim adresi: https://www.halkbank.com.tr/tr/bizden-haberler/haberler/2022/nisan/ureten-turkiyenin-bankasindan-6-farkli-girisimci-kredisi-firsati.html

TÜBİTAK. TÜBİTAK, Genç Girişimcilere ve KOBİ'lere Yönelik Destek Miktarlarını Artırdı. (30 Nisan 2022). Erişim adresi: https://www.tubitak.gov.tr/tr/duyuru/tubitak-genc-girisimcilere-ve-kobilere-yonelik-destek-miktarlarini-artirdi

 

  1. Kredi Garanti Kurumlarına yönelik Hazine desteğinde yeni düzenlemeler yapıldı. Resmi Gazete'de yayımlanan Kredi Garanti Kurumlarına Sağlanan Hazine Desteğine İlişkin Kararda değişiklik yapan karara göre Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası kaynaklarından sağlanan reeskont kredilerinde asgari 6 ay şartı aranmayacak. Düzenleme ile Bakanlık tarafından belirlenen kefalet limitleri KOBİ'ler için 35 milyon TL'den 100 milyon TL'ye, KOBİ tanımı dışında kalan tüzel kişiler için ise 250 milyon TL'den 350 milyon TL'ye yükseltildi.12

 

  1. Fikirlerini hayata geçirmek isteyenler için 6 farklı girişimci modeline yönelik finansman desteği devreye alındı. Hazine ve Maliye Bakanı Nureddin Nebati Twitter hesabından yaptığı paylaşımda, Halkbank aracılığıyla avantajlı faiz oranları ve azami 12 ay anapara ödemesiz dönem, 60 aya kadar vade imkânı tanınacağını bildirdi. Bu kapsamda, "genç girişimci", "cesur girişimci", "usta girişimci", "tekno girişimci", "halk girişimci" ve "girişimci esnaf" kredileri olmak üzere 6 kategoride finansman destekleri hayata geçirilecek. Ayrıca, esnaf ve sanatkâr niteliğine sahip kişilerin başvurabileceği Girişimci Esnaf Kredisi Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın desteğiyle sıfır faizli olarak kullandırılacak.13,14

 

  1. Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu (TÜBİTAK) KOBİ ve genç girişimcilere yönelik destek miktarlarını artırdı. TÜBİTAK KOBİ Ar-Ge Başlangıç Destek Programına bağlı KOBİ’lerin projeleri için 600 bin liraya kadar verilen destek, yüzde 100 artış ile 1 milyon 200 bin liraya çıkarıldı. TÜBİTAK BİGG kapsamında genç girişimcilere yönelik destek miktarını yüzde 125 artırarak 450 bin liraya. BİGG ve KOBİ Ar-Ge Başlangıç programının dışında Proje Pazarları Destekleme Programı ulusal etkinlik desteği üst limiti 30 bin TL’den 70 bin TL’ye ve uluslararası etkinlik desteği üst limiti de 40 bin TL’den 100 bin TL’ye çıkarıldı. Üniversite-Sanayi İşbirliği Destek Programında TÜBİTAK tarafından karşılanacak tutarın üst sınırı 750 bin TL’den 1 milyon TL’ye yükseltildi. Patent Destek Programı İnceleme Raporu Desteği ve Patent Tescil Ödülü tutarları da yukarı yönlü revize edildi. Yeni üst limitler, 21 Nisan 2022 tarihinden sonra açılan çağrılara yapılan proje başvurularında uygulanacak.15

 

  1. Küçük ve Orta Ölçekli İşletmeleri Geliştirme ve Destekleme İdaresi Başkanlığı (KOSGEB), Helal Akreditasyon Kurumu (HAK) tarafından akredite edilen kuruluşlardan alınacak belgeler için verdiği belgelendirme desteğinin üst limitini 10 bin liraya çıkardı. Söz konusu destek, hem

 

Ekonomiye Dair Öne Çıkan Düzenlemeler (21-27 Nisan 2022) 

Bu bülten TEPAV tarafından hazırlanmakta ve iş dünyasının yakından takip ettiği vergi, istihdam, devlet destekleri, ticaret ya da finansal alanlardaki öne çıkan yasal düzenlemeleri esas almaktadır.

Zorunlu Karşılıklar Hakkında Tebliğ (Sayı: 2013/15)’de Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ (Sayı: 2022/17), Resmi Gazete, Sayı: 31818. (23 Nisan 2022). Erişim adresi: https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2022/04/20220423-10.htm

 TCMB Zorunlu Karşılıklara İlişkin Basın Duyurusu (2022-24). (23 Nisan 2022). Erişim adresi: https://www.tcmb.gov.tr/wps/wcm/connect/TR/TCMB+TR/Main+Menu/Duyurular/Basin/2022/DUY2022-24

TCMB İhracat Genelgesi. (22 Nisan 2022). Erişim adresi: https://www.tcmb.gov.tr/wps/wcm/connect/e90670f7-fc2e-453c-acd3-88098334b484/%C4%B0hracat+Genelgesi.pdf?MOD=AJPERES&CACHEID=ROOTWORKSPACE-e90670f7-fc2e-453c-acd3-88098334b484-o1g0gEo

 Türk lirası cinsinden ticari krediler zorunlu karşılığa tabi tutuldu. 23 Nisan 2022 tarihli Resmi Gazete yayınlanan tebliğe göre, 1 Nisan 2022 tarihinden itibaren dörder haftalık dönemlerde kullandırılan ticari kredilerin yüzde 10'u oranında zorunlu karşılık aynı sürelerde tesis edilecek. Ayrıca, 31 Mayıs 2022 tarihi itibarıyla 31 Aralık 2021 tarihine göre kredi büyüme oranı yüzde 20'nin üzerinde olan bankaların, 31 Mart 2022 ve 31 Aralık 2021 tarihlerinde mevcut kredi bakiyeleri arasındaki farkın yüzde 20'si oranında zorunlu karşılığı 6 ay boyunca tesis etmesi gerekiyor. Karar kapsamında, bankalar ile finansman şirketlerinin; KOBİ tanımına giren işletmelere kullandırdığı krediler, esnaf kredileri, ihracat ve yatırım kredileri, tarımsal krediler, 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu ekindeki (I), (II), (III) ve (IV) sayılı cetvellerde yer alan kurum ve kuruluşlar ile kamu iktisadi teşebbüsleri ve bunların müessese, bağlı ortaklık ve iştiraklerine kullandırılan krediler, kurumsal kredi kartları ve mali kuruluşlara kullandırılan krediler hariç olmak üzere TL cinsinden ticari nitelikteki nakdi kredileri zorunlu karşılığa tabi tutulduğu belirtildi. 

Konuyla ilgili Merkez Bankası'ndan yapılan açıklamada, Merkez Bankasının fiyat istikrarı temel amacı doğrultusunda finansal istikrarın desteklenmesi ve liralaşmanın teşvik edilmesi kapsamında makro ihtiyati politika setini güçlendirerek zorunlu karşılık düzenlemesinde değişikliğe gidildiği belirtildi. Bankaların ve diğer mali kuruluşların bilanço içi veya bilanço dışı uygun görülen kalemlerine zorunlu karşılık getirmenin, Merkez Bankasının temel görevlerinden olduğu, bu çerçevede bilançoların yükümlülük tarafına uygulanmakta olan zorunlu karşılıkların yapılan düzenleme ile makro ihtiyati politika setini güçlendirmek amacıyla bilançoların varlık tarafına da uygulanmaya başlandığı not edildi. 

Yurda getirilen ihracat bedelinde 30 bin dolar olan terkin alt limiti 15 bin dolara düşürüldü. Merkez Bankasının 16 Ocak 2020 tarihli İhracat Genelgesi’nin “terkin” başlıklı 28’inci maddesinin 1’inci fıkrasında yer alan 30.000 ABD Doları, Hazine ve Maliye Bakanlığının 21.04.2022 tarihli ve 1150193 sayılı yazısı üzerine Merkez Bankası tarafından 15.000 ABD Doları olarak değiştirildi. 22 Nisan 2022 tarihinde yayınlanan genelgenin yürürlük tarihi 25 Nisan 2022 olarak belirlendi.

 Hazine ve Maliye Bakanlığı, Türkiye’de yerleşik vatandaşların kendi aralarında yaptıkları döviz sözleşmelerinde ödemenin TL ile yapılmasını zorunlu kılan mevzuat değişikliğine açıklık getirdi. Bakanlıktan yapılan açıklamada, TL ödeme zorunluluğunun Türkiye’de yerleşik kişilerin kendi aralarında yaptığı sözleşmeyi kapsadığı, yurt dışı yerleşiklerle yapılanlarda böyle zorunluluğu olmadığı belirtildi. Duyuruya göre, 19 Nisan’dan itibaren yapılan taşıt sözleşmelerinde ödeme döviz cinsinden yapılamayacak. Sermaye piyasası araçlarının döviz cinsinden oluşturulması ve ödenmesi yasak kapsamında olmayacak. 

T.C. Hazine ve Maliye Bakanlığı, Türk Parası Kıymetini Koruma Hakkında 32 Sayılı Karara İlişkin 2008-32/34 Sayılı Tebliğ’de Değişiklik Yapılmasına Dair 2022-32/66 Sayılı Tebliğ’e İlişkin Duyuru. (21 Nisan 2022). Erişim adresi: https://www.hmb.gov.tr/haberler/turk-parasi-kiymetini-koruma-hakkinda-32-sayili-karara-iliskin-2008-32-34-sayili-tebligde-degisiklik-yapilmasina-dair-2022-32-66-sayili-teblige-iliskin-duyuru

 Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumundan: Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurulu Kararı (Karar Sayısı: 10165), Resmi Gazete, Sayı: 31817. (22 Nisan 2022). Erişim adresi: https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2022/04/20220422-23.pdf

  Döviz Kazandırıcı Hizmet Sektörleri Markalaşma Destekleri Hakkında Kararda Değişiklik Yapılmasına Dair Karar (Karar Sayısı: 5468), Resmi Gazete, Sayı: 31816. (21 Nisan 2022). Erişim adresi: https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2022/04/20220421-1.pdf

 Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurulu (BDDK), asgari 1,5 milyar TL sermayeli ve Hayat Katılım Bankası A.Ş. unvanlı dijital katılım bankası kurulmasına izin verdi. Resmi Gazete'de yayımlanan BDDK kararında bankanın, Hayat Holding AŞ, Hayat Kimya AŞ, As Tüketim Malları AŞ, Kastamonu Entegre Ağaç Sanayi AŞ ve Limaş Liman İşletmeciliği AŞ'nin ortaklığında kurulduğu belirtildi.6

 TURQUALITY programlarındaki destek unsurları dövizden Türk lirasına dönüştürüldü, lokanta ve kafeler kapsım dışı bırakıldı. Döviz Kazandırıcı Hizmet Sektörleri Markalaşma Destekleri Hakkında Kararda yapılan değişikliğe göre, daha önce döviz cinsinden yapılan desteklerin artık TL olarak yapılması hükme bağlandı. İşbirliği kuruluşlarının alanında yer alan hizmet sektörlerinin yurt dışı pazarlarda tanıtımı amacıyla proje karşılığında tanıtım, reklam, pazarlama harcamalarına 1,2 milyon lira ile 6 milyon lira arasında destek verilecek. En yüksek destek 6 milyon lira ile TİM ve iştigal ettiği sektörü tek başına temsil eden birliklere verilecek ve destek oranı yüzde 80 olacak. Bunların dışında kalan birliklere projenin yüzde 80’i oranında 3 milyon lira, diğer işbirliği kuruluşlarına ise projenin yüzde 50’si oranında 1,2 milyon liraya kadar destek sağlanabilecek. Birden fazla birlik tarafından oluşturulan ve destek kapsamına alınan projeler, birlik başına 3 milyon lira destekten yararlanabilecek.

 TURQUALITY kapsamında desteklenecek yurt dışı birimlerde de bu düzenlemeyle birlikte önemli bir değişiklik yapılarak, lokanta ve kafeler destek kapsamı dışında bırakıldı. Bu kategoride artık yurt dışında açılan; mağaza, ofis, depo ve ön tanı merkezleri desteklerden yararlanabilecek. Ancak önceki uygulama kapsamında destek için başvurmuş lokanta ve kafeler için 6 ay süreyle destek unsurlarından yararlanılabilecek. Program desteğinden yararlanmış bir şirketin çoğunluk hissesi satılırsa şirketin yeni sahibi iki ay içinde hedef pazarlarda markalaşmaya yönelik faaliyetlerini sürdüreceğini taahhüt eder. Bakanlığın aksi yöndeki tespiti veya taahhütnamenin süresi içinde verilmemesi halinde ise ilgili marka destek kapsamından çıkarılacak.7

Proje bazlı devlet teşviki sağlanacak yatırımlarda asgari sermaye kriteri 1 milyar TL'ye yükseltildi. Yatırımlara proje bazlı devlet yardımı verilmesine ilişkin kararda değişiklik yapan Cumhurbaşkanı kararı ile

  • Yatırım projelerinin yatırımlara devlet yardımı verilmesine ilişkin karar kapsamında değerlendirmeye tabi tutulabilmesi için gereken asgari sabit yatırım tutarı 500 milyon liradan 1 milyar TL'ye yükseltildi.
  • Öncelikli ürün listesindeki ürünlerin yatırım projelerinin Teknoloji Odaklı Sanayi Hamlesi Programı kapsamında değerlendirilerek karar kapsamındaki desteklerden yararlanabilmesi için 50 milyon TL ile 500 milyon TL yatırım tutarına sahip olması kriteri uygulamadan kaldırıldı.
  • Karar kapsamındaki teşvik belgelerinin iptal edilmesi veya kısmi müeyyide uygulanması durumunda, yatırımcılara fazladan ödenen nitelikli personel, enerji ve hibe desteği tutarlarının gecikme zammı ve kanuni faiziyle geri alınmasına hükmedildi.
  • Kararın teşvik belgelerine ilişkin düzenlemeleri 26 Kasım 2016 tarihinden geçerli olmak üzere 21 Nisan’da yürürlüğe girdi. Sermaye yeterliliğinin artırılmasına ilişkin maddesi ise 1 Temmuz'da yürürlüğe girecek.

 

Yatırımlara Proje Bazlı Devlet Yardımı Verilmesine İlişkin Kararda Değişiklik Yapılmasına Dair Karar (Karar Sayısı: 5478), Resmi Gazete, Sayı: 31816. (21 Nisan 2022). Erişim adresi: https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2022/04/20220421-23.pdf

 

Ticaret Bakanlığından: Posta Ve Hızlı Kargo Yoluyla Taşınan Eşyanın Gümrük İşlemlerine İlişkin Tebliğ (Seri No: 1), Resmi Gazete, Sayı: 31817. (22 Nisan 2022). Erişim adresi: https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2022/04/20220422-5.htm

 Hızlı kargo firmaları ve posta idaresinin, gümrük kanununa tabi eşyanın tüm gümrük işlemlerini yapmak ve sonuçlandırmak için gümrük kanunu kapsamında yetkilendirilmesine ilişkin esaslar belirlendi. Ticaret Bakanlığı'nın, Resmi Gazete'de yayımlanan posta ve hızlı kargo yoluyla taşınan eşyanın gümrük işlemlerine ilişkin tebliğe göre, bu kapsamda yetkilendirme için başvuracak operetörlerin; hava yolu ile hızlı kargo taşımacılığı için Sivil Havacılık Genel Müdürlüğünce hava kargo acentesi olarak, Kara yolu ile hızlı kargo taşımacılığı için Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı tarafından uluslararası kara yolu taşımacılık belgesi ile yetkilendirilmiş olması gerekiyor. Bu şirketlerin, yetki kapsamı işlemlere ilişkin olarak, doğabilecek kamu alacağının garanti edilmesi amacıyla, yalnızca hava yolu veya yalnızca kara yolu ile hızlı kargo taşımacılığında yetki kullanılmak istenmesi durumunda 250 bin TL, her iki yetkinin birlikte kullanılmak istenmesi durumunda ise 500 bin TL tutarında teminat mektubu ibraz etmesi zorunlu olacak.