Sayın Üyemiz,

Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği’nden Odamıza ulaşan yazıda, Ankara-Bursa-İzmir-İstanbul-Mersin Gümrük Müşavirleri Derneklerinin 10.06.2026 tarihli ve Bakanlığımız kayıtlarına alınan yazısına cevaben,

Soru 1: “Basitleştirilmiş usulde düzenlenen A.TR dolaşım belgelerinin 1 no.lu kutusunda yer alan ihracatçı firma bilgisi ile 13 no.lu ihracatçının beyanına ilişkin kutuda firma bilgisinin birbiriyle uyumlu olması zorunlu olmakla birlikte, 13 no.lu kutunun temsilcinin isim, unvan ve imzasının tatbik edilmesi halinde, ihracatçı firmanın ismine de yer verilip verilmeyeceği,”

Yanıt 1: 13.04.2026 tarihli ve E-16934678-163.01.01-00121070325 sayılı yazımızın son paragrafında, basitleştirilmiş usulde A.TR dolaşım belgesi düzenlemesinin mevzuata uygun olmaması halinde bu şekilde düzenlendiği anlaşılan A.TR dolaşım belgelerinin 2006/10895 sayılı Karar’ın 14 üncü maddesinin birinci fıkrasının (d) bendi uyarınca ithalatta teknik nedenle reddedilmesi gerektiği belirtilmiştir. Aynı yazının beşinci paragrafında ise; “Bu çerçevede, A.TR dolaşım belgesi düzenlenmesine ilişkin mevzuatta ihracatçı firmaların gümrük mevzuatından kaynaklanan temsil haklarını kısıtlayıcı bir hüküm bulunmamakla beraber; yalnızca mevzuatı dahilinde yetki alan onaylanmış ihracatçıların kendi ihracat işlemlerine dair basitleştirilmiş usulde A.TR dolaşım belgesi düzenleyebilecekleri ve basitleştirilmiş usulde düzenlenen A.TR dolaşım belgelerinin 1 no.lu hanesindeki onaylanmış ihracatçı firma bilgisinin 13 no.lu hanedeki firma bilgisi ile uyumlu olması gerektiği ortaya konulmuştur.” denilmiştir.

Bu kapsamda, asıl ihracatçının onaylanmış ihracatçı olduğu durumda basitleştirilmiş usulde düzenlenebilecek A.TR dolaşım belgelerinin 12 no.lu hanesine söz konusu ihracatçının özel mührü haricinde, yetkili temsilcisi olsun veya olmasın başka bir firmaya ait özel mührünün tatbik edilmesi uygun görülmemektedir.

Soru 2: “Basitleştirilmiş usulde A.TR dolaşım belgesi düzenleme ve mühür tatbik etme yetkisi, yalnızca bu yetkiye sahip olan firmaların kendi ihracat işlemleri için kullanmaları esas olmakla birlikte, bu kapsamda düzenlenen bazı A.TR dolaşım belgelerinde, vizeye ilişkin 12 no.lu kutuda, asıl onaylanmış ihracatçı firmaya ait basitleştirilmiş usul yetki mührü yerine, temsil yetkisine haiz yetkilendirilmiş yükümlüye (AEO) (örneğin hızlı kargo operatörü/DHL vb.) ait mühür kullanıldığı görülmekte olup, bu şekilde düzenlenen belgelerin kabul edilip edilmeyeceği,”

Yanıt 2: 13.04.2026 tarihli ve E-16934678-163.01.01-00121070325 sayılı yazımızın sondan ikinci paragrafında “Onaylanmış ihracatçı yetkisine sahip olmayan bir ihracatçı firmanın bu yetkiyi haiz başka bir firmayı dolaylı temsilci tayin ederek ve o firmanın onaylanmış ihracatçı yetkisini kullanarak basitleştirilmiş usulde A.TR dolaşım belgesi düzenlemesi mevzuata uygun olmayıp...” ifadelerine yer verilmiştir.

Soru 3: “Normal usulde düzenlenen A.TR Dolaşım Belgelerinde 13 no.lu ‘İhracatçının Beyanı’ hanesinin temsilci tarafından imzalanması halinde, ihracatçı firmayı temsilen doldurulduğunun açıkça belirtilmesinin zorunlu olup olmadığı,”

Yanıt 3: Atıfta bulunulan yazımızın normal usulde düzenlenen A.TR dolaşım belgeleri ile bir ilgisi bulunmadığından sorunun mesnedi anlaşılamamıştır. Nitekim, sözedilen yazımızın üçüncü paragrafında, 2006/10895 sayılı Karar’ın normal usulde A.TR dolaşım belgelerinin doldurulmasına ilişkin hükümlerine yer verilmiş ve A.TR dolaşım belgesinin 13 no.lu hanesinin normal usulde ihracatçı veya onun sorumluluğu altında gümrük beyannamesini imzalamaya yetkili kanuni temsilcisi tarafından doldurulabileceği açıkça belirtilmiştir.

Soru 4: “2006/10895 sayılı Kararın 24/2 inci fıkrası hükmüne göre...” (İspanya ve Hollanda örneği)

Yanıt 4: Avrupa Birliği Birlik Gümrük Kodunun 26 ncı maddesi uyarınca bir üye ülke gümrük idaresi tarafından verilen onaylanmış ihracatçı yetkisi ve buna bağlı olarak basitleştirilmiş usulde A.TR dolaşım belgesi düzenleme izni, Avrupa Birliği Gümrük Bölgesinin tamamında geçerli olur. Avrupa Birliği’nde onaylanmış ihracatçı yetkisi alan ihracatçılar, herhangi bir üye ülkeden yapacakları kendi ihracat işlemlerinde bu yetkilerini kullanarak basitleştirilmiş usulde A.TR dolaşım belgesi düzenleyebilirler.

Ayrıca, atıfta bulunulan yazıda altı çizili olarak vurgulandığı üzere; ticaretin gerektirdiği zorunlu hallerde, 1 no.lu hanede belirtilen onaylanmış ihracatçı yetkisini haiz firmanın kendi sevkiyatı için düzenlenmiş olması, 13 no.lu hanede söz konusu onaylanmış ihracatçı yetkisine sahip firmayı temsilen doldurulduğunun açıkça belirtilmesi ve bu hanede yetki sahibi asıl ihracatçı firmanın tam adına yer verilmesi kaydıyla, 13 no.lu hanenin temsilci tarafından doldurulması ve imzalanması mümkün bulunmaktadır.

Bilgilerinize sunulur.

Detaylı Bilgi İçin

ULUSLARARASI İLİŞKİLER BİRİMİ